Mgogoro wa Sudan unaendelea kwa zaidi ya miaka miwili sasa, umegeuka kuwa janga kubwa la kibinadamu, wakati huko Darfur hali ikizidi kuwa mbaya. Wahudumu wa misaada wamesema wanalazimika kufanya maamuzi magumu ya kuchagua nani wamuokoe kutokana na uhaba wa rasilimali.
Jerome Bertrand, Mkuu wa uratibu wa shirika la kimatiafa la misaada la Hanicapped, ameeleza kuwa timu za misaada zinatoa kipaumbele kwa watoto, wanawake wajawazito na wanaonyonyesha, kwa matumaini kwamba wengine wataweza kustahimili.
Mashirika ya misaada yanahangaika kukidhi mahitaji makubwa bila ya kuwepo miundombinu rafiki.
Hakuna uwanja wa ndege unaoweza kupokea misaada, barabara nyingi hazipitiki, na njia pekee ya kuingia Darfur kupitia Chad imejaa vikwazo vya kiutawala, gharama kubwa na ufadhili mdogo wa kimataifa.
Katika mji wa Tawila, ambao sasa unahifadhi zaidi ya watu 650,000 waliokimbia kutoka mji wa El-Fasher na kambi ya Zamzam watu wanaohifadhiwa hapo wameopoteza kila kitu, huku kusitishwa kwa sehemu kwa misaada ya Marekani kumesababisha upotevu wa asilimia 70 ya misaada kwenda Darfur.
Ukatili unaoendelea Darfur umekumbwa na hali ya kutojali
Takribani watu 80,000 wameripotiwa kukwama barabarani, wengi wakikabiliwa na ukatili, utekaji na madai ya fidia, huku wale wanaofika Tawila wakionyesha dalili za utapiamlo, majeraha ya mateso na risasi. Mkuu wa masuala ya kibinadamu wa Umoja wa Mataifa, Tom Fletcher, ameonya kuwa ukatili unaoendelea Darfur umekumbwa na hali ya kutojali na kutokuwajibika kabisa.
“Tunataka njia salama, njia salama kwa misafara yetu, malori yetu, wahudumu wa misaada ya kibinadamu, na njia salama ya kutoka kwa manusura na raia. Na pia ninaomba dunia, kama nilivyosema kwa Baraza la Usalama wiki mbili zilizopita, ichukue hatua na kuanza kutoa mchakato wa kidiplomasia, juhudi za kuleta amani na mazungumzo ambayo watu hawa wanayahitaji sana.”
Umoja wa Mataifa umesema karibu watu 100,000 wamekimbia El-Fasher na maeneo jirani tangu mji huo kuanguka, huku makumi ya maelfu wakibaki wamenaswa katika hali ya njaa baada ya kuzingirwa kwa miezi 18.
Vita vilivyoanza Aprili 2023 vimesababisha vifo vya makumi ya maelfu ya watu na kuhamishwa kwa karibu watu milioni 12, hali ambayo Umoja wa Mataifa inaieleza kuwa ndiyo kubwa zaidi duniani kwa wakimbizi na wale wanaokumbwa na baa la njaa. Hali katika Darfur imezidi kuzorota tangu kikosi cha wpiganaji wanamgambo wa Rapid Support Forces, RSF kilipoudhibiti mji wa El-Fasher, ngome ya mwisho ya jeshi katika Darfur Kaskazini, mnamo Oktoba 26.