Baraza la mpito la kitaifa, chombo cha kutunga sheria cha utawala wa kijeshi nchini Guinea-Bissau, limepiga kura kwa kauli moja Januari 13, huku kura 65 zikiunga mkono, marekebisho ya Katiba, mwezi mmoja na nusu baada ya mapinduzi yaliyoongozwa na Jenerali Horta N’Tam.
Imechapishwa:
Dakika 1 Wakati wa kusoma
Matangazo ya kibiashara
Mnamo Novemba 26, Rais Umaro Sissoco Embalo aliondolewa madarakani na jeshi, ambalo lilitangaza kuwa linachukua udhibiti wa nchi na kusimamisha mchakato wa uchaguzi. Katiba mpya itaanza kutumika baada ya kutangazwa na Rais wa Jamhuri ya Mpito na kuchapishwa kwake katika Jarida rasmi. Inabadilisha Guinea-Bissau kutoka mfumo wa bunge hadi wa rais. Toleo la mwisho la rasimu hii bado halijatangazwa.
Rasimu hii mpya inamfafanua rais wa Jamhuri ya Guinea-Bissau kama kiongozi mkuu wa nchi. Yeye ndiye anayemteua Waziri Mkuu na wajumbe wa serikali na ambaye ana mamlaka ya kuvunja Bunge.
Bunge la taifa la Watu la Guinea-Bissau linakuwa “Bunge” tu na litadumisha mamlaka yake ya kutunga sheria. Katika Katiba mpya, Serikali inawajibika kwa Rais wa Jamhuri na Bunge na inaweza kukabiliwa na hoja za kuvunjwa au kupoteza imani. Nafasi ya Waziri Mkuu itadumishwa, lakini atapokea maagizo moja kwa moja kutoka kwa Rais wa Jamhuri.
Wasemaji wa Baraza la kitaifa la mpito wanabaini kwamba mabadiliko haya “yatafafanua mgawanyo wa madaraka” nchini na kukomesha “uongozi maradufu” kwenye uongozi wa serikali. Hadi sasa, Waziri Mkuu alichaguliwa kutoka kwa wingi wa wabunge, ambao wakati mwingine ulisababisha vipindi vigumu vya kuishi pamoja nchini Guinea-Bissau.
Lakini baadhi ya waangalizi tayari wanahoji uhalali wa kisheria wa marekebisho haya ya katiba, huku wakishutumu ujanja wa Amri Kuu ya Jeshi, chombo tawala cha utawala wa kijeshi, kinachoshutumiwa kutaka kuweka madaraka yote mikononi mwa mtu mmoja.