- Wakili wa Nairobi na Chama cha GEMA Watho wamewasilisha ombi kwa Mahakama za Sheria za Milimani kusimamisha makubaliano ya ushirikiano kati ya Ruto na Sakaja, wakisema ni “kinyume cha sheria na kinyume cha katiba.”
- Ombi hilo linasema makubaliano hayo yanadhoofisha ugatuzi, hayana “ushiriki wa umma uliopangwa, kaunti nzima,” na kinyume cha sheria yalianzisha Kamati ya Uendeshaji inayoongozwa na taifa
- Mahakama imeamuru majibu ifikapo Machi 13, huku suala hilo likitarajiwa kutajwa Mei 5, 2025
Wakili mmoja mwenye makao yake Nairobi amewasilisha ombi mahakamani kupinga uhalali wa makubaliano ya ushirikiano yaliyosainiwa kati ya serikali za kitaifa na kaunti za Nairobi.
Source: Twitter
Steve Mbugua Wanjiru na Chama cha GEMA WATHO waliwasilisha ombi hilo katika Mahakama za Sheria za Milimani wakitaka amri za kusimamisha utekelezaji wa makubaliano hayo, wakisema ni kinyume cha sheria na kinyume cha katiba.
Walalamikaji walidai kwamba makubaliano yaliyosainiwa kati ya Rais William Ruto na gavana wa Nairobi Johnson Sakaja mnamo Februari 17, 2025, yalikiuka vifungu muhimu vya katiba na sheria zinazolinda ugatuzi na kanuni za utawala bora.
Kwa nini walalamikaji waliwasilisha kesi mahakamani dhidi ya makubaliano ya Ruto-Sakaja
Walidai kwamba makubaliano hayo yalifikiwa bila ushiriki wowote wa umma wenye maana kufanywa kama inavyohitajika chini ya Kifungu cha 10 cha Katiba.
“Hakuna wakati wowote kabla ya utekelezaji wa Mkataba na hatua za awali za utekelezaji ambapo mchakato wa ushiriki wa umma uliopangwa, unaofuata Kifungu cha 10 na Sheria ya Serikali za Kaunti ambapo wakazi walipewa rasimu ya Mkataba, maelezo ya kumbukumbu, athari za kifedha, athari za utawala, au mifumo mbadala ya ushiriki,” ilisoma ombi hilo.
Walalamikaji walidai zaidi kwamba Mkataba uliopingwa ulianzisha Kamati ya Uendeshaji haramu inayoongozwa na afisa mtendaji wa kitaifa mwenye mamlaka ya kuratibu mipango, rasilimali, utekelezaji na kutoa maelekezo ya kisheria.
“Kwa hivyo hii ni kinyume cha katiba kwa kiasi kwamba inaathiri mabadiliko makubwa ya mgawanyo wa madaraka kikatiba bila marekebisho ya kikatiba au kufuata Kifungu cha 187,” ilisoma ombi hilo.
Mbugua, aliyekuwa mjumbe wa baraza la Chama cha Wanasheria cha Kenya (LSK), alisema kwamba Mkataba uliopingwa unaunda mfumo tofauti wa utawala kwa Kaunti ya Jiji la Nairobi ambao haupatikani kwa serikali zingine za kaunti chini ya Katiba, hivyo ni kinyume cha katiba.
“Kwa kukabidhi kazi za Nairobi zilizogatuliwa kwa mamlaka ya kitaifa ya maagizo ya utendaji huku zikiacha kaunti zingine kutekeleza majukumu yao ndani ya miundo ya kaunti pekee, Mkataba huo unaleta usawa katika mfumo wa ugatuzi,” alisema wakili huyo.
Katika ombi hilo, Chama cha Mbugau na Watho kiliiambia mahakama kwamba tofauti katika Kaunti ya Jiji la Nairobi inadhoofisha hadhi sawa ya kikatiba ya serikali za kaunti chini ya Kifungu cha 6(2), hivyo kupotosha mgawanyo sawa wa majukumu chini ya Kifungu cha 186 na Ratiba ya Nne.
Source: Facebook
Hii, kulingana na walalamikaji, inaunda mpangilio wa utawala “ambao unaruhusu ushiriki wa kitaifa katika kaunti moja bila idhini ya kikatiba; na unawanyima wakazi wa Nairobi ulinzi sawa wa mfumo wa ugatuzi wa kikatiba unaofurahiwa na wakazi wa kaunti zingine,”
Jinsi mahakama ilivyojibu ombi dhidi ya makubaliano ya Ruto-Sakaja
Mahakama imeagiza Ofisi ya Waziri Mkuu wa Baraza la Mawaziri, Mwanasheria Mkuu, na pande zingine tano zilizoshtakiwa kuwasilisha majibu ya maombi na ombi ifikapo Machi 13, 2025.
Kesi hiyo itatajwa Mei 5, 2025.
Mnamo Februari 17, Sakaja alipata ufadhili wa ziada wa KSh bilioni 80 kupitia mkataba wa ushirikiano wa kihistoria na Serikali ya Kitaifa, moja ya michango mikubwa zaidi ya mtaji tangu ugatuzi uanze.
Ndani ya makubaliano ya Ruto-Sakaja
Ukiwa umesainiwa pamoja na Ruto, makubaliano hayo yanatarajiwa kupeleka mabilioni zaidi katika ukarabati wa miji ya Nairobi kupitia ushirikiano uliopangwa kati ya serikali.
Mfumo huo unaelezea juhudi za pamoja katika uboreshaji wa miundombinu, usimamizi bora wa taka, kupanua uhamaji wa mijini, na kuimarisha huduma za umma.
Ikizingatiwa katika Kifungu cha 6 cha Sheria ya Maeneo ya Mijini na Miji, inaweka utaratibu rasmi wa ushirikiano kati ya ngazi mbili za serikali.
Waziri Mkuu wa Baraza la Mawaziri Musalia Mudavadi alisaini kwa niaba ya Serikali ya Kitaifa, huku Sakaja akiwakilisha Kaunti ya Nairobi, huku viongozi wakisifu makubaliano hayo kama mabadiliko ya muda mrefu katika utawala wa mtaji na ufadhili.
Ruto alisisitiza kwamba mpango huo utakuwa wa ushirikiano na kifedha tu, akipuuza wasiwasi wa kuchukua kaunti.
Read ENGLISH VERSION
Je, unayo taarifa ya kusisimua ambayo ungependa tuichapishe? Tafadhali, wasiliana nasi kupitia news@tuko.co.ke au WhatsApp: 0732482690.
Chanzo: TUKO.co.ke