Karibu wakuu wa nchi na serikali 80 wanatarajiwa mjini Luanda leo Jumatatu, Novemba 24. Mkutano wa pamoja wa Umoja wa Afrika na Umoja wa Ulaya unafanyika katika mji mkuu wa Angola, Luanda leo Novemba 24 na kesho Novemba 25. Mada ya toleo hili la saba ni: “Kukuza amani na ustawi kupitia ushirikishwaji wa pande nyingi wenye ufanisi.” Kilicho hatarini mjini Luanda ni mustakabali wa uhusiano kati ya mabara hayo mawili—uhusiano ambao bado unaendelea.
Imechapishwa: Imehaririwa:
Dakika 3 Wakati wa kusoma
Matangazo ya kibiashara
Na mwandishi wetu maalum mjini Luanda, Paulina Zidi
Katika ajenda ya wakuu wa nchi wa Umoja wa Afrika na Umoja wa Ulaya nchini Angola: vikao viwili vya mada muhimu. Kikao cha kwanza kitaangazia amani, usalama, utawala, na ushirikiano wa pande nyingi. Hii itakuwa fursa ya kujadili mizozo na migogoro katika mabara yote mawili, kama vile Ukraine, Sudan, mashariki mwa DRC, na Sahel. Kisha viongozi watakutana kujadili masuala ya uraia, uhamiaji, na watu kutoroka nchi zao.
Mkutano huu wa saba ni wa tatu kufanyika katika bara la Afrika, ukitanguliwa na ule wa Cairo mwaka wa 2000 na Abidjan mwaka wa 2017. Kwa miaka 25, mabara hayo mawili yamekutana kwa vipindi vya kawaida kujadili ushirikiano wao. “Ushirikiano imara, wenye usawa, na unaoangalia mustakabali wa miaka ijayo,” kama anavyotarajia rais wa Baraza la Ulaya António Costa.
Mustakabali unaozungumziwa
Lakini mustakabali huu unaibua maswali. “Uhusiano kati ya Afrika na Ulaya unahitaji kuangaliwa upya,” anabainisha Pascal Saint-Amans, ambaye yuko Luanda. Kwa profesa huyu katika Chuo Kikuu cha Lausanne nchini Uswisi, “Mazungumzo ya kiuchumi yalitegemea uhusiano wa kikoloni kwa muda mrefu, lakini naamini kwamba kwa tathmini mpya ya kimataifa ya siasa za kijiografia za dunia, tuna uhusiano ambao uko katika kiwango sawa, usio wa kibaba, na hilo ni jambo zuri sana.”
Ni katika mtazamo huu hasa ambapo Umoja wa Ulaya ulizindua Global Gateway. Mkakati huu, uliotangazwa mwaka wa 2021, unalenga kuhamasisha uwekezaji wa zaidi ya euro bilioni 300 ifikapo mwaka wa 2027, ikiwa ni pamoja na euro bilioni 150 kwa Afrika. Hili lilikuwa mada kuu ya majadiliano asubuhi ya leo, Novemba 24, katika jukwaa la biashara kabla ya mkutano wa wakuu wa nchi na serikali.
“Hata hivyo,” ameonya kiongozi wa ujumbe wa Ulaya aliyekutana katika moja ya hoteli za mji mkuu wa Angola, “lazima tuwe waangalifu tusiruhusu biashara ichukue nafasi ya kwanza kuliko kila kitu kingine.” Na kuuliza swali: “Umoja wa Ulaya ni maadili; tukiyaacha, ipi hatima yetu?” Kwa hivyo lazima tuendelee kujadili utawala na haki za binadamu. “Hatupaswi kutoa kitu sawa na washirika wetu wengine,” anabainisha mmoja wa washiriki, akimaanisha China na Urusi bila kuzitaja.
Dharura ya kibinadamu
Jambo lingine muhimu katika kufafanua upya uhusiano huu ni jukumu la Umoja wa Ulaya katika majibu ya kibinadamu barani. Leo, EU wakati mwingine imekuwa mfadhili mkuu katika sekta hiyo, kama ilivyo, kwa mfano, nchini DRC. Haya ni matokeo ya kupungua kwa misaada kutoka Marekani. Kwa hivyo ni suala la kupata usawa mpya kati ya misaada na uwekezaji.
“Mtu anahisi kwamba EU pia inatilia mkazo zaidi masuala ya kiuchumi na usalama, badala ya demokrasia na haki za binadamu. (…) Unapoomba msaada kwa EU, wanakuambia, “Hapana, siingilii masuala ya ndani; mimi hutoa tu misaada ya kiuchumi na kibinadamu.” Na tunataka hilo libadilike, amesema Danny Singoma, mwanachama wa Mfumo wa Kitaifa wa Mashauriano ya mashirika ya Kiraia nchini Kongo.