Licha ya kutoridhishwa na Marekani, Baraza la Usalama la Umoja wa Mataifa siku ya Alhamisi, Novemba 13, limeongeza muda wa walinda amani nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati kwa mwaka mwingine. Hata hivyo, Baraza limetaja uwezekano wa kupunguzwa kwa ujumbe huo kufuatia mchakato wa uchaguzi mwaka 2026.
Imechapishwa:
Dakika 2 Wakati wa kusoma
Matangazo ya kibiashara
Azimio hilo lilipitishwa kwa kura 14 zilizounga mkono na moja iliyopinga, ile ya Marekani. Azimio hilo linaongeza muda wa ujumbe wa kulinda amani wa Umoja wa Mataifa, MINUSCA, hadi Novemba 15, 2026. MINUSCA ilitumwa mwezi Aprili 2014 kujaribu kukomesha vita vya wenyewe kwa wenyewe vilivyosababisha umwagaji damu vilivyofuatia mapinduzi mwaka uliopita nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati dhidi ya Rais François Bozizé.
Katika muktadha wa kupunguzwa kwa bajeti ya Marekani, na kulazimisha Umoja wa Mataifa kupunguza kwa ufanisi idadi ya wanajeshi wake wa kulinda amani waliotumwa duniani kote, Baraza la Usalama lilipunguza kidogo kiwango cha wanajeshi wa MINUSCA (14,046 kutoka 14,400 hapo awali) lakini likasisitiza “nia yake thabiti ya kutathmini upya idadi ya wanajeshi baada ya kukamilika kwa mafanikio kwa mchakato wa uchaguzi uliopangwa kufanyika mwaka 2025 na 2026.”
Kupunguzwa kwa wafanyakazi kunazingatiwa
Katika muktadha huu, Baraza limetoa wito wa majadiliano kuhusu kupunguzwa kwa misheni na “uwezekano wa kuhamisha majukumu yake” kwa mamlaka za Jamhuri ya Afrika ya Kati, na kumuomba Katibu Mkuu kuandaa ripoti kuhusu jambo hili ifikapo mwezi Septemba 2026. Wapiga kura wapatao milioni 2.3 wanatarajiwa kwenda kwenye vituo vya kupigia kura mnamo Desemba 28 kwa chaguzi nne (wa urais, wabunge, wa magavana, na wa serikali za mitaa), kulingana na Mamlaka ya Uchaguzi.
Hata hivyo, upinzani umetangaza kususia, ukiishutumu serikali kwa kuzuia mchakato huo. Rais Faustin-Archange Touadéra anagombea muhula wa tatu. “Suala muhimu ni kuhakikisha amani na usalama vinarejea nchini kwa muda mrefu. Hili ni muhimu kwa uhamisho wa polepole, wa mpangilio, na wenye mafanikio wa majukumu ya kulinda amani kwa mamlaka za kitaifa,” amesema Balozi wa Ufaransa Jérôme Bonnafont, ambaye anasimamia jambo hili katika Baraza la Usalama.
Kwa kuzingatia “ukweli uliopo”
Balozi wa Jamhuri ya Afrika ya Kati Marius Aristide Hoja Nzessioué amekaribisha haua ya kikosi hiki kuongezewa mwaka mmoja. Amebainisha kwamba serikali yake ilikuwa ikiandaa “masharti ya kujiondoa kwa uwajibikaji na kwa utaratibu kulingana na uhalisia uliopo,” ambao hasa unahitaji “ulinzi kamili wa eneo hilo,” alisisitiza hitaji la kuepuka “mpito wa haraka” ambao unaweza “kuhatarisha mafanikio yaliyopatikana kwa shida.”
Wakati wa mazungumzo, Marekani iliomba kuhusu kuongezwa kwa misheni hiyo kwa miezi sita pekee, au angalau kwa kupungua kwa idadi ya walinda amani kwa kiasi kikubwa. “Tunakubali kwamba Jamhuri ya Afrika ya Kati iko katika wakati muhimu inapokaribia uchaguzi,” alibainisha Balozi wa Marekani Mike Waltz. Lakini nyongeza ya miezi sita pekee “ingeipa Baraza picha wazi zaidi ya majukumu ya kuweka vipaumbele na jinsi ya kurekebisha agizo hilo,” aliongeza, akibainisha kuwa utawala wa Trump umepunguza kwa kiasi kikubwa mchango wa Marekani katika shughuli za kulinda amani za Umoja wa Mataifa.