Siku moja baada ya mfumo uliowekwa na rais wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo kwa ajili ya mazungumzo ya kitaifa yaliyoitishwa na sehemu ya upinzani na kuhimizwa na washirika kadhaa wa Magharibi wa DRC kutatua mgogoro unaosambaratisha mashariki mwa nchi, wengi mjini Kinshasa wametoa hisia zao.
Imechapishwa:
Dakika 2 Wakati wa kusoma
Matangazo ya kibiashara
Na mwandishi wetu huko Kinshasa, Pascal Mulegwa
Katika hotuba yake ya Mwaka Mpya kwa wanadiplomasia huko Kinshasa siku ya Jumamosi, Januari 31, Rais Félix Tshisekedi alielezea mistari nyekundu ya mazungumzo ya kitaifa yanayokusudiwa kusaidia DRC kutoka kwenye mgogoro katika mikoa ya Kivu Kaskazini na Kivu Kusini. Kama alikaribisha mpango huo, rais Felix Tshisekedi pia alidai kwamba mchakato huo ufanyike ndani ya mfumo mkali, yaani kwamba ufanyike katika eneo la kitaifa na chini ya udhibiti wa taasisi, bila kupinga utawala au maamuzi ya mahakama ambayo yamefanywa hadi sasa – hatua hii ya mwisho inakuja wakati viongozi kadhaa wa AFC/M23, pamoja na rais wa zamani Joseph Kabila, wamehukumiwa kifo, na sehemu ya upinzani wanaishi uhamishoni.
Matamshi haya yalisababisha hisia nyingi na tofauti jijini Kinshasa. Mwitikio unaotarajiwa sana kutoka kwa Kanisa Katoliki, ambalo linatoa upatanishi wake pamoja na madhehebu mengine ya kidini katika mzozo unaoigawanya mashariki mwa DRC, unaangaliwa kwa makini. Kwa Askofu Donatien Nshole, Katibu Mkuu wa Baraza Kuu la Maaskofu wa Kongo (CENCO), msimamo wa Rais una unatakiwa kubadilika. “Hakuna haja ya kutaka kufanya mazungumzo yawe magumu: katika mchakato wowote wa mazungumzo, daima kuna misimamo ya awali,” alisema, na kuongeza, “jambo muhimu zaidi ni kwamba uwazi huu uambatane na utashi wa kweli wa kisiasa.”
Wasaidizi wa rais wa zamani Kabila wanakosoa
Mwelekeo ni uleule katika kambi ya kiongozi wa upinzani Martin Fayulu, ambapo inaelezwa kwamba swali muhimu si eneo au mamlaka inayosimamia mazungumzo, bali malengo yanayopaswa kufikiwa. “Jambo muhimu ni kurejesha maeneo yaliyokaliwa [mashariki mwa DRC], ili kufikia umoja na mshikamano [miongoni mwa raia wa Kongo], lakini pia kuanzisha mageuzi ya uchaguzi ili kuhakikisha uchaguzi mkuu wa haki mwaka 2028,” anaelezea Prince Epenge, msemaji wa muungano wa Lamuka, ambaye anaongeza, hata hivyo, kwamba “sasa [mazungumzo haya lazima yafanyike haraka] kwa sababu, hali si nzuri kwa wenzetu wanaopoteza maisha yao kila siku katika maeneo yanayodhibitiwa na M23.”
Kwa upande mwingine, matamshi ni makali zaidi kutoka kwa muungano wa rais wa zamani Joseph Kabila. Ferdinand Kambere, naibu katibu wa kudumu wa chama tawala cha zamani, anasisitiza juu serikali kubadilika kwa kauli zake na kutaka kuleta masharti yasiyo kuwa na msingi. “[Rais] anatangaza kwamba anataka mazungumzo jumuishi, lakini kwamba mfumo wake wa haki uko chini ya shinikizo lake, hasa kuhusu hukumu iliyotolewa dhidi ya rais wa zamani [Kabila].” Kwake, lazima vyombo vya sheria viendelee kukandamiza yeyote anayejaribu kukosoa serikali. Lakini ni aina gani ya mazungumzo tunayozungumzia? Ni kama mazungumzo yanayoamrishwa na mtu mmoja. Leo, ni wazi kwamba mkuu wa nchi ndiye tatizo, si suluhisho…