Raia wa Kongo Roger Lumbala anashtakiwa katika mahakama ya Paris kuanzia Novemba 12 hadi 19, 2025, haswa kwa “kushiriki katika uhalifu dhidi ya ubinadamu” uliofanywa mashariki mwa DRC mnamo 2002.
Imechapishwa:
Dakika 3 Wakati wa kusoma
Matangazo ya kibiashara
Wakati wa siku tatu za kwanza za kesi yake, kiongozi huyo wa zamani wa waasi aliwatimua mawakili wake mfululizo, alikataa kufika mahakamani, na kuanza mgomo wa kula. “Tunaona hizi kuwa mbinu za kupumbaza,” analaani Daniel Perissi, mratibu wa shirika lisilo lakiserikali la Trial International, ambaye utaratibu huu, kwa jina la mamlaka ya ulimwengu, lazima hatimaye uruhusu waathiriwa kusikilizwa.
Roger Lumbala, kiongozi wa zamani wa waasi wa Kongo wa RCD-N, anashtakiwa Paris chini ya kanuni ya mamlaka ya ulimwengu, ambayo uhalali wake unabaki kuwa mada ya mjadala. Anashtakiwa nchini Ufaransa kwa kushiriki katika “uhalifu dhidi ya ubinadamu” uliofanywa Ituri na Haut-Uélé (mashariki mwa DRC) mnamo mwaka 2002.
Siku tatu za kwanza za kusikilizwa kwa kesi hiyo, Novemba 12, 13, na 14, majaji walijikita kuhusuvitendo vya mshtakiwa vya kutaka kupumbaza mahakama: Roger Lumbala aliwatimua mawakili wake, alikataa kufika mahakamani, na kuanza mgomo wa kula. Wakili wake aliyeteuliwa na mahakama pia alishindwa kufika mbele ya Mahakama ya Paris.
Katika taarifa iliyotolewa Ijumaa jioni, vyama vya kiraia viililaani mbinu za mshtakiwa za kuchelewesha kesi, ambazo walisema zilikuwa zikiwavuruga waathiriwa. Kwa upande wa Daniel Perissi, mratibu wa Shirika Lisilo la Kiserikali la Trial International nchini DRC, kesi hii inajaza pengo mbele ya kutokujali kuendelea kwa uhalifu uliofanywa nchini mwanzoni mwa miaka ya 2000.
“Hakuna aliyewasikiliza waathiriwa hadi sasa”
“Tunaziona hizi kama mbinu za kupumbaza mahakama, wakati umakini wote unapaswa kulenga kile kinachosemwa mahakamani,” amesema. “Kuna waathiriwa nchini Kongo ambao tayari wameanza safari ya kwenda Ufaransa kusimulia kilichowakuta na uhalifu waliotendewa miaka 20 iliyopita. Hakuna mtu aliyewasikiliza hadi sasa. Hatimaye, kuna mahakama hapa Ufaransa ambayo itawasikiliza!” Ni muhimu sana, kwa waathiriwa na kwa Roger Lumbala, kuweza kuwa mahakamani wakati watu wanaposimulia walipitia, lakini pia kumruhusu Roger Lumbala kujieleza na kutoa taarifa ambazo hakika zitakuwa muhimu kwa kuchukuwa hatua.
Roger Lumbala alikamatwa mwezi Desemba 2020, akafanyiwa uchunguzi Januari 4, 2021, na kushtakiwa mwaka 2023. Amekuwa akishtakiwa tangu Novemba 12, 2025, huko Paris, mbele ya Mahakama, kwa kushiriki katika uhalifu dhidi ya ubinadamu na njama ya kutenda uhalifu dhidi ya ubinadamu kwa vitendo vilivyofanywa mashariki mwa DRC, haswa mwaka 2002. Kwa sasa anashtakiwa chini ya kanuni ya mamlaka ya ulimwengu. Hii ni kesi ya kwanza nchini Ufaransa inayomlenga raia wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.
Kuanzia Novemba 12 hadi Desemba 19, 2025, jaji mkuu wa Mahakama ya Assize na manaibu waendesha mashtaka wawili wa kupambana na ugaidi watachunguza jukumu la kiongozi huyu wa zamani wa waasi wa RCD-N, anayetuhumiwa kushiriki katika Operesheni “Futa ubao” pamoja na Naibu Waziri Mkuu wa sasa wa DRC na kiongozi wa zamani wa waasi Jean-Pierre Bemba, ambaye wakati huo alikuwa mkuu wa kundi la MLC. Operesheni hii ilikumbwa na mauaji ya halaiki, ubakaji, na vitendo vya mateso, haswa dhidi ya raia wa Batwa na Nande. Roger Lumbala hakuwahi kukabiliwa na kesi za kisheria hapo awali.
Zaidi ya miaka ishirini baada ya matukio hayo, kesi hii ya mfano inategemea ripoti na ushuhuda mbalimbali kutoka kwa waathiriwa huko Haut-Uélé na Ituri. Kwa vyama vya kiraia, inawakilisha hatua ya kihistoria mbele dhidi ya kutokujali. Kwa upande wa utetezi, ni shambulio dhidi ya uhuru wa Kongo.