.

Chanzo cha picha, Getty Images

    • Author, Tai Ibitoye
    • Nafasi, BBC Food
  • Muda wa kusoma: Dakika 4

Kama mtaalam wa lishe mimi hukumbana na habari potovu kuhusu lishe, haswa kutoka kwa watengeneza maudhui kwenye mitandao ya kijamii.

Wacha nikufafanulie baadhi ya misemo na mitazamo potovu zinazoenea kwenye mitandao ya kijamii.

Je, nafaa kuacha kula vyakula vya wanga (Carbohydrates)?

Gramu moja ya chakula cha wanga kina chini ya nusu ya kalori inayopatikana kwa mafuta.

Kuondoa vyakula vya wanga kunaweza kuchangia kupunguza uzito wa mwili, ila kwa mara nyingi huchangia kupoteza kiwango cha maji mwilini kuliko mafuta.

Ila kuacha kula vyakula vya wanga kabisa huwa suala gumu kuzingatia au kumudu.

Vyakula vya wanga ni lishe muhimu na chanzo kikuu cha kuipa mwili nguvu na huchangia 50% ya kiwango cha kuipa mwili nguvu.

Kwa hivyo badala ya kuondoa vyakula vya wanga kabisha kwenye lishe yako, ni bora kuchagua nafaka inayofaa kama mchele wa kahawia, tambi, mboga, matunda Pamoja na viazi.

Vyakula hivi vitakuzuia usihisi njaa kwa haraka na pia huongeza nyuzinyuzi kwenye lishe yako.

Je, sukari kutoka kwa matunda ni hatari?

.

Chanzo cha picha, BBC Food

Fructose ni sukari inayopatikana asili ndani ya matunda yote — haizingatiwi kama “sukari huru” kwa sababu ipo ndani ya muundo wa seli.

“Sukari huru,” ambayo tunapaswa kuwa makini na ulaji wake, ni sukari iliyoongezwa ili kufurahisha chakula au vinywaji, na ndiyo aina inayopatikana kwenye juisi ya matunda, syrup, na asali.

Matunda ni vyanzo bora vya vitamini, madini, phytochemicals, na nyuzi zote — ambazo ni muhimu kwa afya yako. Zaidi ya hayo, kumeza matunda pamoja na mboga kumeunganishwa na kupungua kwa hatari ya kupata shinikizo la juu la damu na magonjwa ya moyo.

Lenga kula angalau sehemu tano za matunda na mboga kila siku. Hii ni pamoja na juisi ya matunda, lakini huhesabiwi kama sehemu zaidi ya moja, bila kujali kiasi unachokinywa.

Wakati juisi ya matunda inapotolewa, nyuzi pia hupotea, na sukari iliyosalia inakuwa “sukari huru.” Kwa hivyo, usinywe zaidi ya glasi ndogo moja (150 ml) kwa siku.

Je, lishe za kuondoa sumu mwilini husaidia kusafisha mwili?

Lishe nyingi za detox zinaweza kuwa hatari na hazina ushahidi thabiti wa kisayansi. Dhana zinazotolewa mara nyingi huwa za kupanuliwa sana, na faida zinazotolewa zinaweza kudumu kwa muda mfupi tu.

Zaidi ya hayo, tayari una mifumo yako ya asili ya kusafisha mwili: utumbo, ini, na figo hufanya kazi hii.

Isipokuwa ikiwa una tatizo kubwa la kiafya, viungo hivi husaidia kusafisha mwili kwa kujibu ishara za kibiolojia.

Kwa hivyo, vyakula, vinywaji, au virutubisho maalumu vya detox si lazima kweli.

Baadhi ya lishe za detox zinahimiza ongezeko la ulaji wa matunda na mboga na kupunguza vyakula vyenye mafuta mengi ya saturated, chumvi, na sukari (ambayo si lazima iwe mbaya), lakini pia zinashauri kuondoa makundi yote ya vyakula. Kwa wengi wetu, hii si lazima na inaweza kusababisha upungufu wa lishe.

Badala yake, kula lishe yenye usawa na aina mbalimbali, pata usingizi wa kutosha, kuwa makini na ulaji wa pombe, usivute sigara, pumua hewa safi, na kuwa na shughuli za mwili.

Je, bidhaa za mboga zina afya zaidi?

Lishe ya mboga au vegan inaweza kuwa na virutubisho na kusaidia maisha yenye afya. Hata hivyo, si kwa sababu chakula ni kilichotengenezwa kutoka mimea kina maana kwamba ndiyo chaguo bora au chenye afya zaidi.

Baadhi ya bidhaa za vegan na mboga zimekaa kwa usindikaji mkubwa na zinaweza kuwa na kiasi kikubwa cha mafuta ya saturated, chumvi, na sukari.

Ice cream ya vegan inaweza kuwa na sukari sawa na ile ya maziwa, na mbadala wa nyama kama burger na sausage za soya (ingawa ni chanzo kizuri cha protini) zinaweza kuwa na chumvi na mafuta mengi.

Soma lebo za virutubisho kuangalia viambato vilivyoongezwa na zingatia jinsi chakula kinavyotengenezwa.

Je, bidhaa za maziwa ni muhimu katika lishe?

.

Chanzo cha picha, BBC Food

Bidhaa za maziwa zina protini nyingi sana, kalsiamu, ayodini, fosforasi, potasiamu, na vitamini za B.

Baadhi ya bidhaa za maziwa zilizochachushwa, kama yogurt ya bio-live na kefir, zina probayotiki, kwa hivyo pia zinaweza kusaidia afya ya utumbo.

Bidhaa za maziwa zina sukari asili inayoitwa lactose. Hata hivyo, haizingatiwi kama “sukari huru” kwa sababu ipo pamoja na virutubisho vingine muhimu.

Isipokuwa ikiwa una allergy au kushindwa kustahimili maziwa, hakuna haja ya kuacha kutumia bidhaa za maziwa.

Iwapo unachagua kuepuka bidhaa za maziwa kwa sababu kama uvegan, hakikisha bidhaa unazotumia zimeimarishwa na ayodini, kalsiamu, na vitamini za B.

Je, virutubisho vya mtu binafsi na virutubisho vya ziada huimarisha kinga ya mwili?…..

Kuna virutubisho vingi muhimu vinavyosaidia mfumo wetu wa kinga kufanya kazi vizuri, lakini vinahitaji kufanya kazi pamoja. Usizingatie virutubisho vya mtu mmoja kama zinki au vitamini C tu; virutubisho vingine pia vina nafasi muhimu.

Lishe yenye usawa inayojumuisha matunda, mboga, nafaka kamili, bidhaa za maziwa (au mbadala zilizofanyiwa fortification), karanga, mbegu, nyama, samaki, na/au protini za mimea kama maharagwe na kunde ni vya kutosha kusaidia mfumo wa kinga katika hali nyingi.

Baadhi ya watu wanaweza kuhitaji virutubisho vya ziada: wale wanaopanga kujamii (au wajawazito), wale walio hatarini kwa upungufu wa vitamini D, na baadhi ya wafuasi wa vegan.

Kupata usingizi wa kutosha, kufanya mazoezi ya mwili mara kwa mara, na kudhibiti msongo pia ni muhimu sana.

Wakati mwingine ukiona “taarifa ya kiafya” kwenye mitandao ya kijamii, zingatia ni nani anayesema na ikiwa sayansi kweli inaunga mkono.

Taarifa hii haikusudiwi kuchukua nafasi ya uchunguzi wa matibabu au ushauri wa lishe unaotolewa na mtaalamu wa lishe.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *