Mwaka wa 2025, matumizi ya kijeshi duniani yalifikia karibu dola trilioni 2.9, ongezeko la takriban 3% ikilinganishwa na mwaka wa 2024, kulingana na ripoti ya kila mwaka ya Taasisi ya Utafiti wa Amani ya Kimataifa ya Stockholm (SIPRI) iliyochapishwa Jumatatu, Aprili 27. Ulaya ilijikuta matumizi yake yakiongezeka sana.
Imechapishwa:
Dakika 2 Wakati wa kusoma
Matangazo ya kibiashara
Marekani inabaki kuwa mwekezaji mkubwa zaidi wa ulinzi duniani, ikiwa na dola bilioni 954, licha ya kusimama kidogo kuhusiana na kujitenga kwake na Ukraine. Lakini ongezeko kubwa lilitoka Ulaya, ambapo matumizi yaliongezeka kwa 14% hadi kufikia rekodi ya dola bilioni 864.
Ongezeko hili linaelezewa kwa kiasi kikubwa na vita kati ya Urusi na Ukraine. Nchi hizo mbili, zilizojumuishwa katika ukanda wa Ulaya na SIPRI, ziliongeza kwa kiasi kikubwa bajeti zao za kijeshi: +20% kwa Kyiv na +6% kwa Moscow. Ukraine sasa inatumia karibu 40% ya Pato lake la Taifa kwa juhudi za vita, kiwango ambacho hakijawahi kushuhudiwa.
+16% kwa nchi za NATO za Ulaya
Mbali na mzozo huo, nchi wanachama wa NATO za Ulaya pia zimeongeza uwekezaji wao wa kijeshi. Mataifa 29 ya Ulaya ya Muungano yaliongeza matumizi yao kwa 16%, ongezeko kubwa zaidi tangu Vita Baridi, na kufikia dola bilioni 559.
Kwa Jenerali Jérôme Pellistrandi, mhariri mkuu wa Gazeti la Revue Défense Nationale (National Defense Review), kuongeza kasi hii ni sehemu ya mabadiliko yaliyoanza miaka kadhaa iliyopita: “Juhudi zilianza mwaka wa 2022, lakini kwa kweli zimeongezeka zaidi tangu mwaka uliopita kwa kuwasili kwa Donald Trump na mtazamo wake wa uadui […] dhidi ya Ulaya na nchi wanachama wa NATO.”
Chini ya shinikizo kutoka kwa rais wa Marekani, ambaye amekuwa akikosoa mara kwa mara kiwango cha matumizi ya washirika wake na kutishia kujiondoa, nchi za Ulaya zinatafuta kupunguza utegemezi wao kwa Washington. Kwa mara ya kwanza, nchi 22 kati ya wanachama 29 wa Ulaya wa NATO wamefikia lengo la 2% ya Pato la Taifa lililotengwa kwa ajili ya ulinzi.
Baadhi wanaenda mbali zaidi: Poland inatenga 4.5% ya Pato la Taifa lake kwa ajili ya ulinzi. Ujerumani imekuwa nchi ya nne kwa matumizi makubwa ya kijeshi duniani, ikiwa na 2.3% ya Pato la Taifa – kiwango ambacho hakijashuhudiwa tangu kuanguka kwa Ukuta wa Berlin. Na mwelekeo huu unatarajiwa kuendelea, hasa kwa mkopo wa euro bilioni 90 uliotolewa na Umoja wa Ulaya kwa Ukraine, ulioidhinishwa siku ya Alhamisi, Aprili 23, na mipango ya urejeshaji silaha iliyofanywa na nchi kadhaa, ikiwa ni pamoja na Ujerumani, ambayo inalenga 3.5% ya Pato la Taifa ifikapo 2030.
Ongezeko huko Asia, kupungua kwa kiasi fulani katika Mashariki ya Kati
Katika Asia-Pasifiki, matumizi ya kijeshi yaliongezeka kwa 8.5%, ongezeko lisilo la kawaida tangu mwaka 2009. China inatawala eneo hilo ikiwa na dola bilioni 335 zilizotengwa kwa ajili ya ulinzi wake.
Katika Mashariki ya Kati, uwekezaji unapungua, hasa nchini Israel (-5%), kufuatia kusitishwa mapigano na Hamas. Hata hivyo, kupungua huku kunabaki kuwa kwa kiasi fulani: matumizi ya Israel bado ni zaidi ya mara mbili ya kiwango cha mashambulizi ya kabla ya Oktoba 7.
Hatimaye, Urusi inaweza kuendelea kuwekeza katika juhudi zake za vita, ikichochewa na mapato ya mafuta yaliyoongezeka kutokana na mgogoro katika Mashariki ya Kati.